Układ hormonalny człowieka

Szyszynka to gruczoł położony za móżdżkiem, miedzy półkulami mózgowymi.

Tarczyca zbudowana jest z dwóch płatów położonych po obu stronach tchawicy, nieco niżej krtani. Gruczoł ten ma budowę pęcherzykowatą i charakteryzuje się wychwytywaniem jodu z krwi. Nadczynność tarczycy: stymuluje oddychanie, zwiększa się produkcja ciepła, nadmierne pocenie się i chudniecie, wzrasta napięcie nerwowe i drażliwość, podwyższenie ciśnienia oraz słabość mięśni i drżenie. Niedoczynność tarczycy: obniżenie przemiany materii, obniżenie temperatury ciała, otyłość i gromadzenie się śluzowatego płynu w tkance podskórnej.

Przytarczyce to cztery małe gruczoły znajdujące się w pobliżu tarczycy. Komórki tych gruczołów tworzą zbita masę. Parahormon reguluje zawartość wapnia i fosforu w płynach ciała. Nadczynność: nadwrażliwość mięśni, skurcze i drgawki wskutek obniżenia wapnia we krwi. Nadczynność: podwyższenie poziomu wapnia we krwi, Kości staja się łamliwe. Wrażliwość mięśni jest obniżona, a w tkankach i organach, np. w nerkach odkładają się złoża soli mineralnych.

Trzustka, obok komórek gruczołowych związanych z układem pokarmowym, zawiera komórki alfa i beta. Komórki alfa syntetyzuje insulinę a komórki beta glukagon.

Nadnercza leżą na górnych biegunach nerek. Gruczoły te składają się z dwóch części różniących się pochodzeniem embrionalnym, budową komórek i funkcjami. Korowa cześć nadnerczy syntetyzuje glikokortykoidy (kortyzol), które pobudzają przemiany aminokwasów w glukozę. Aldosteron reguluje gospodarkę sodowo – potasową i androgeny wpływające na funkcjonowanie męskich gruczołów rozrodczych. Rdzeń nadnerczy syntetyzuje adrenalinę i noradrenalinę.

Grasica leży poniżej mostka, a jej funkcja związana jest z procesami odpornościowymi. Po osiągnięciu przez organizm dojrzałości płciowej, grasica zmniejsza się i częściowo zarasta tłuszczem. Czynne komórki syntetyzują tymozynę, która pobudza produkcję limfocytów.

Funkcje hormonalne, spełniają tez komórki jąder wydzielające męskie hormony płciowe androgeny, np. testosteron, pobudzając rozwój drugorzędnych i trzeciorzędnych męskich cech płciowych (zarost na twarzy, owłosienie ciała, rozwój gruczołu krokowego – prostaty i pęcherzyków nasiennych). Głównym źródłem żeńskich hormonów płciowych są jajniki. Komórki pęcherzyków Graafa syntetyzują estrogen a komórki ciałka żółtego progesteron. Estrogen jest odpowiedzialny za rozwój drugorzędnych cech płciowych żeńskich (rozrost miednicy, rozwój piersi i zewnętrznych narządów płciowych) i ustalenie cyklu miesiączkowego. Progesteron jest związany z implantacją jaja płodowego i kieruje rozwojem gruczołów mlecznych w okresie ciąży.

Hormony tkankowe. Wydzielane są nie tylko przez gruczoły dokrewne, ale także przez rożne tkanki. Regulują lokalnie zachodzące procesy związane z dzianiem organów. Serotonina zwęża naczynia krwionośne, zwłaszcza śluzówki jelit. Bradykinina rozszerza światło naczyń krwionośnych i obniżając ciśnienie krwi powoduje czynności przekrwienie narządów. Histamina występuje w dużych ilościach w skórze i tkance płucnej. Reguluje ukrwienie miejscowe narządów i bierze udział w powstawaniu reakcji alergicznych. Hormony tkankowe obniżają ciśnienie tętnicze, wzmagają ruchliwość mięśniówki macicy w czasie porodu i ruchliwość mięsni jelit.

Jesteś tu: Człowiek

Strony: 1 2