Skład chemiczny komórki

1. Pierwiastki chemiczne wchodzące w skład budowy komórki:

• makroelementy
• mikroelementy
• ultraelementy

Makroelementy:

• stanowią 99% masy całego organizmu
• są to pierwiastki, których udział w suchej masie organizmu wynosi 0,01%
• (sucha masa – pozostałość komórki po odparowaniu wody)
• do makroelementów zaliczamy pierwiastki biogenne (pierwiastki życia – występują w każdej żywej komórce): C (20%), H (10%), O (63%), N (3%), P (1%), S (0,2%)
• do makroelementów zaliczamy również takie pierwiastki jak: Ca, Mg, K, Na, Cl

Charakterystyka pierwiastków biogennych:

C – podstawowy budulec każdej żywej komórki

• jest podstawą do budowy związków organicznych
• atomy węgla łączą się ze sobą i tworzą długie łańcuchy

H – wchodzi w skład budowy cząsteczki wody

• ma duże znaczenie w procesie fotosyntezy i oddychania

O – występuje w budowie cząsteczki wody

• wydzielany w procesie fotosyntezy
• spełnia dużą rolę w procesie oddychania
• jest akceptorem wodoru i elektronów

N – wchodzi w skład budowy białek i kwasów nukleinowych

• wchodzi w skład budowy barwników takich jak: chlorofil i hemoglobina

P – buduje kwasy nukleinowe

• wchodzi w skład budowy kości
• u roślin w dojrzałych owocach występuje w związku o nazwie fityna, który stanowi magazyn fosforu dla roślin
• wchodzi w skład budowy ATP (magazynu energii w komórkach)

S – wchodzi w skład budowy aminokwasów siarkowych np. cystyna, cysteina, metionina

• buduje mostki dwusiarczkowe występujące w trzeciorzędowej strukturze białka
• występuje we włosach, paznokciach, rogach, kopytach,
• występuje w olejkach roślinnych, które nadają roślinom ostry smak np. papryka, cebula, czosnek

Wykrywanie pierwiastków biogennych:

• wodór i tlen wykrywamy za pomocą papierka kobaltowego, który zmienia zabarwienie z niebieskiego na różowy
• siarka – do wykrycia stosujemy papierek octanu ołowiu, który przyjmuje zabarwienie czarne
• azot (NH3 – amoniak) – do wykrycia azotu wykorzystujemy odczynnik Nesslera, wytrąca się osad pomarańczowo-brązowy
• węgiel – wykrywamy za pomocą wodorotlenku baru – wytrąca się biały osad

2. Mikroelementy

• biorą udział w budowie komórki i ich udział jest niezbędny, stanowią 0,01 – 0,00001% suchej masy
• do mikroelementów zaliczamy: Fe, Cu, Mn, Mo, B, Zn, Co, J, F

3. Ultraelementy

• stanowią bilionowe części suchej masy komórki
• zaliczamy do nich: Ra, Au, Ag, Pt, Se

4. Związki chemiczne budujące komórkę:

• Nieorganiczne:
  • woda
  • sole mineralne
• Organiczne
  • białka
  • cukry
  • tłuszcze
  • kwasy nukleinowe
  • witaminy, hormony, enzymy (są to biokatalizatory czyli regulują przebieg procesów życiowych)

Jesteś tu: Komórka