Ptaki występujące w Polsce

DUDEK — UPUPA EPOPS L.

Cechy: pstrokate, brązowe, czarne i białe upierzenie. Duży ruchliwy czub na głowie. Długi cienki dziób.

Rozpowszechniony, lecz niezbyt liczny w całej Polsce w prześwietlonych drzewostanach, na skrajach lasów, na pastwiskach i przy polnych drogach wysadzonych starymi drzewamij. Pożywienie: większe owady, jak pasikoniki, chrabąszcze, turkucie, które za pomocą wydłużonego dzioba wyciąga z pulch¬nej ziemi. Gniazdo: w dziupli drzewa, pod kamieniami, szczapami drewna lub w innym za¬kamarku.. Pisklęta w niebezpieczeństwie wystrzykują z gruczołu kuprowego cuchnącą ciecz w kierunku wroga. Przylot w kwietniu, odlot we wrze¬śniu lub październiku. Wymiary: długość całego ciała 31 cm, rozpiętość skrzydeł 45,5 cm, skrzydło złożone 13,6 — 15,3 cm, ogon 11 cm, waga 50 — 70 g.

KUKUŁKA — CUCULUS CANORUS L.

Cechy rozpoznawcze: sylwetką w locie i upierzeniem przypomina ptaki drapieżne, lecz dziób smukły i słaby, a nogi małe. Ogon klinowato zakończony. „Kukanie” samca.

Powszechnie znana w lasach, parkach, ogrodach i alejach. Pożywienie: większe owady, zwłaszcza owłosione gąsienice. Gniazda nie ściele, lecz składa jaja pojedynczo w gniazda innych, drobnych ptaków owadożernych. W sezonie letnim może jedna samica znieść stopniowo ponad 20 jaj. Jajo jest stosunkowo bardzo małe, o zmiennej barwie, przeważnie dostosowanej do jaj ptaków, którym zostało podrzucone. Przybrani rodzice zazwyczaj nie spostrzegają zmiany i pilnie wysiadują jajo, a później tak samo wytrwale karmią pisklę. Kiedy pisklę kukułki wyjdzie ze skorupki, w przeciągu pierwszych trzech dni wyrzuca wszystkie jaja, które je otaczają i w ten sposób pozostaje w gnieździe samo. Podrzutek rośnie szybko. Przylot w kwietniu, odlot od końca lipca do początku października. Wymiary: długość całego ciała 32 cm, rozpiętość skrzydeł 60 cm ogon 18 cm, waga 106-126 g.

ZIMORODEK — ALCEDO ATTHIS L.

Cechy rozpoznawcze: wielkości szpaka, długi dziób, krótki ogon, małe nogi czerwone jak lak. Wierzch ciała pięknie niebieski, spód cynamonowobrązowy. Nad wodą samotny, spokojny niby wędkarz; spłoszony leci szybko, w linii prostej, jak błękitna strzała, tuż nad wodą, wy¬dając donośny, wysoki w tonie gwizd.

Nad wodami, zwłaszcza strumykami o wysokich urwistych brzegach, w całej Polsce roz¬powszechniony, lecz nieliczny. W późnej jesieni i zimie w niektórych okolicach pojawia się częściej na przelotach. Pożywienie: drobne rybki i owady, na które czatuje wytrwale siedząc na gałązce lub kołku nad lustrem wody. Na upatrzoną zdobycz rzuca się głową naprzód i nurkuje dość głęboko. Gniazdo: podobnie jak jaskółka brzegówka wykopuje w stromym urwisku poziomą norę długości do 1 m. Rozszerzone za¬kończenie wyściela wyplutymi ośćmi ryb. Teren, w którym się gnieździł, opuszcza w zimie, dopiero gdy strumyk pokryje się lodem. Wymiary: długość całego ciała bardzo zmienna, przeciętnie 17 cm, rozpiętość skrzydeł 27 cm, skrzydło złożone 7,6 — 8 cm, ogon 2,8 cm, waga około 35 g.

DZIĘCIOŁ TRÓJPALCZASTY — PICOIDES TRIDACTYLUS (L.)

Cechy rozpoznawcze: w sumie trzy palce: dwa zwrócone naprzód, a tylko jeden w tył. Wierzch głowy u samca żółty, u samicy srebrny. Podobny do grupy „dzięciołów pstrych”, ale więcej czarny, co szczególnie uderza, gdy zrywa się do lotu. Wprawdzie cały grzbiet od karku do ogona biały, lecz jedynie na stosunkowo wąskiej, środkowej linii, a poza tym po-pstrzony czarnymi plamkami.

Występuje niezbyt licznie w wysokich górach, a zatem w lasach Karpat, Pienin, Tatr i Sudetów, poza tym nielicznie w północnej części kraju, jak w Białowieży i w okolicach Augustowa. Głosy: krótkie kjok kjok lub też ciche gregregre. Pożywienie: owady, zwłaszcza chrząszcze, ich larwy i poczwarki, również mrówki. Gniazdo: dziupla wykuta na znacznej wysokości w pniu świerka lub jodły. Jaja: 4 — 5, białe z połyskiem. Na zimę nie odlatuje. Wymiary: długość całego ciała 23 cm, rozpiętość skrzydeł 29 cm, skrzydło złożone 12 — 12,9 cm, ogon H cm, waga około 65 g.

DZIĘCIOŁ BIAŁOGRZBIETY — DRYOBATES LEUCOTOS (BECHST.)

Cechy rozpoznawcze: dolna część grzbietu biała. W przeciwieństwie do podobnego dzięcioła dużego brak na skrzydle dużej, podłużnej białej plamy. Czerwona plama pod ogonem niezbyt intensywna w barwie, rozlewa się łagodnie po brzuchu.

Występuje w starych drzewostanach na terenie całego kraju, lecz w znacznym rozpro¬szeniu i nigdzie nie jest częsty. Z roku na rok staje się rzadszy, gdyż czerpie pożywienie i wy¬kuwa dziuplę jedynie w martwym drewnie, a obecnie, z wyjątkiem terenów chronionych jako ścisłe rezerwaty, bywają usuwane z lasów wszystkie stare drzewa martwe lub próchniejące. Głosy: krótkie kiks, podobne do głosu dzięcioła dużego. Poza tym kjuk kjuk, kjile kjile. Po¬żywienie: przeważnie chrząszcze z rzędu kózek, ich larwy i poczwarki, gdyż one właśnie drążą drewno martwe. Gniazdo: w próchniejącym pniu brzozy, jesionu, wiązu lub buka, na wysokości kilku metrów ponad ziemią. Jaja: 3 — 7, białe z połyskiem. Na zimę nie od¬latuje. Wymiary: długość całego ciała 25 cm, rozpiętość skrzydeł 44 cm, skrzydło złożone 13,9 — 14,5 cm, ogon 9,5 om, wagi dotąd nie notowano.

Jesteś tu: Zoologia

Strony: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22