Ptaki występujące w Polsce

BEKAS MAŁY — LYMNOCRYPTES MINIMUS (BRtNN.)

Cechy rozpoznawcze: znacznie mniejszy od dwóch poprzednich, wielkości skowronka polnego. Grzbiet ciemny z metalicznym, zielonym i fioletowym połyskiem. Wyraźniejsze jasne smugi wzdłuż ciała. Ogon bez śladu białego, klinowaty, prawie cały przysłonięty pokrywami. Niechętnie i dopiero w ostatniej chwili zrywa się do lotu, leci wolniej, w linii prostej, i zaraz zapada, aby ponownie ukryć się w trawie.

Występuje na bagnach i torfowiskach północnej Europy i Azji; w Polsce pojawia się jedynie na przelotach od marca do maja oraz od września do listopada. Głosy: podczas lotu tokowego rytmiczne łok-togi lok-togi, w chwili zapadania szybkie tik tik tik. Pożywienie, jak również gniazdo i jaja podobne jak u bekasa, lecz odpowiednio mniejsze. Wymiary: długość całego ciała 21 — 22,5 cm, rozpiętość skrzydeł 35,5—36 cm, skrzydło złożone 11 — 11,5 cm, ogon 5 — 5,5 cm, waga 53 — 91 g.

BOJOWNIK — PHILOMACHUS PUGNAX (L.)

Cechy rozpoznawcze: samica wielkości kosa, samiec większy. Postać brodźca, nogi dość wysokie, lecz dziób nie jest dłuższy od głowy. Ogon i kuper tylko po bokach białe. Na skrzydłach wąska, biała smuga, widoczna w locie. Samiec w szacie godowej z wielkim kołnierzem. Towarzyskie toki.

Występuje w niektórych okolicach kraju na rozległych bagnach, np. miejscami nad Nidą i Narwią. Niegdyś był bardziej rozpowszechniony, lecz na skutek osuszania bagien staje się coraz rzadszy. Na przelotach spotykany nielicznie w całej Polsce. Głosy: odzywa się rzadko: na przelotach niekiedy głośniejsze kek kak, poza tym przytłumione gagaga. Pożywienie: owady, dżdżownice, wodne glony, nasiona. Gniazdo: samica wygrzebuje na bagiennym te¬renie pod osłoną traw płytki dołek i wyściela go źdźbłami. Jaja: 4, w kształcie stożka, zmienne w barwie, na szarym, żółtawym, zielonkawym lub brązowym tle z szarymi i ciemnobrązowymi plamami. Ciekawe jest zachowanie się samców w okresie lęgowym. Na wiosnę mają one do¬koła dzioba i w przedniej części głowy drobne skórne brodawki, a na szyi i głowie pióra, tworzące rodzaj uszu i grzywy. Barwa tych piór jest prawie u każdego osobnika inna, może być ciemnogranatowa, brązowa, szara, czysto biała lub z mniej lub więcej zaznaczonymi ciemniejszymi prążkami. Samce gromadzą się o świcie na otwartym miejscu wśród bagien na wspólne toki. Ilekroć spotykają się dwa osobniki, stroszą grzywy i walczą z sobą, podobnie jak domowe koguty. Bójki te (nazwa bojownik) mają jednak na ogół przebieg niegroźny. Kiedy zbliży się samica, samce nisko pochylają się przed nią i stroszą pióra trzęsąc przy tymi skrzydłami. Raz po raz toki ustają i wszystkie ptaki zrywają się do lotu, lecz po kilku okrążeniach w powietrzu wracają na stare miejsce i zabawa zaczyna się na nowo. Kiedy minie okres lęgowy, ozdobne pióra wypadają i od połowy lata aż do późnej jesieni samce upierzeniem nie różnią się od samic. Przylot od końca marca do maja, odlot od końca lipca do października. Wymiary samca: długość całego ciała 30 — 33 cm, rozpiętość skrzydeł 57— — 60 cm, skrzydło złożone 18,5 —19,5 cm, ogon 6,8 cm, waga około 200 g. Samica jest znacz¬nie mniejsza.

RYBITWA ZWYCZAJNA — STERNA HIRUNDO L.

Cechy rozpoznawcze: nieco większa od kosa. Jasny, żółtoczerwony dziób, przeważnie z czarnym końcem. Nogi czerwone. Na głowie czarna czapka. Ogon silnie rozwidlony.

Gnieździ się tu i ówdzie nad jeziorami i większymi rzekami na niżu Polski, zwłaszcza na Pomorzu i na Mazurach, pospolita wzdłuż wybrzeży Bałtyku. Głosy: przeraźliwe kit kit kirr kierrr, krek krek. Pożywienie: małe rybki, owady, skorupiaki. Zdobycz chwyta w locie lub rzuca się z powietrza na wodę i zanurza całym ciałem pod powierzchnię. Gniazda: kolo-nijnie na piasku w pobliżu wody lub wśród roślin przybrzeżnych, usłane z mniejszej lub więk¬szej ilości materiału roślinnego. Jaja: 3, rzadziej 2 lub 4, oliwkowobrązowe lub zielonka¬we, mniej lub więcej ciemne, obficie znaczone w szare i ciemnobrązowe plamy. Przylot w koń¬cu kwietnia lub w maju, odlot od końca lipca do września. Wymiary: długość całego ciała 35 — 37 cm, rozpiętość skrzydeł 73 — 78 cm, skrzydło złożone 25,5 — 28,8 cm, ogon 13,5 — — 17,5 cm, wycięcie w pośrodku ogona 6,5—9,5 cm, waga 100 — 165 g.

MEWA ŚMIESZKA — LARUS RIDIBUHDUS L.

Cechy rozpoznawcze: mniej więcej wielkości gołębia. W porze godowej głowa czekoladowo-brązowa, w zimie i jesieni biała z ciemną plamą w okolicy ucha. Skrzydła po spodniej stronie jasne, przy Końcu białe z czarnymi plamami. W locie przedni brzeg skrzydła śnieżnobiały. Dziób i nogi ptaków dorosłych czerwone.

Najpospolitszy gatunek mewy; gnieździ się kolonijnie nad większymi bagnami i jezio¬rami tak w pobliżu morza, jak i w głębi kraju. Poza okresem lęgowym pokazuje się wszędzie na plaży morskiej, nad rzekami, w miastach portowych, a okresowo na polach podczas orki oraz na placach położonych pośrodku miast. Głosy: wysokie w tonie skrzeczenie krrije, kaka, kerr lub krótkie ko, gag, gre. Pożywienie: głównie owady schwytane w powietrzu, poza tym pędraki zebrane za pługiem, chrabąszcze, gąsienice, żaby, myszy, rzadziej ryby, gdyż nie potrafi nurkować i może zbierać z powierzchni wody jedynie ryby chore. Gniazda: za¬leżnie od wilgotności podłoża usłane z mniejszej lub większej ilości suchych źdźbeł, traw i trzciny; w dużych koloniach, po brzegach jezior lub stawów, na trudno dostępnych trzę¬sawiskach lub też pływające na wodzie. Jaja: 3, dość często 2 lub 4, oliwkowozielone lub brą¬zowe równomiernie pokryte szarymi i ciemnobrązowymi plamami. Przylot w marcu, odlot z kolonii lęgowych w lipcu, a z innych terenów od sierpnia do października; pewna część zimuje w miastach położonych nad rzekami. Wymiary: długość całego ciała 37—42 cm, roz¬piętość skrzydeł 85 — 100 cm, skrzydło złożone 29—31 cm, ogon 11,5 — 12 cm, waga 211-292 g.

Jesteś tu: Zoologia

Strony: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22